Medicatieveiligheid voor jou

Medicatieveiligheid voor jou

medicijnen

Lees de ervaringen

93
meningen

Repatha

evolocumab

Adviezen farmacogenetisch testen

G-standaard, KNMP, 01-07-2020

geef je mening

ALGEHELE TEVREDENHEID

Algehele tevredenheid

EFFECTIVITEIT

Effectiviteit
geen effectzeer effectief

HOEVEELHEID BIJWERKINGEN

Hoeveelheid bijwerkingen
geenzeer veel

FILTER MENINGEN OP ZIEKTE

Hoog cholesterol (59 meningen)

LEEFTIJD + GESLACHT

LEEFTIJD + GESLACHT

VERGELIJKEN

Simvastatine (1176 meningen)
Crestor (395 meningen)
Lipitor (334 meningen)
Atorvastatine (308 meningen)
Ezetrol (153 meningen)
Toon alle...

Lees meer over dit medicijn

Farmacotherapeutisch Kompas

Bekijk hier wat er in het naslagwerk van de arts staat

Cholesterolverlagers - nieuwe richtlijn

Statines worden ingezet om de waarde van het LDL (slechte cholesterol) onder de grenswaarde 2,5 te houden. Volgens de nieuwe richtlijn hart & vaatziekten (CVRM) moet de grenswaarde van het LDL nu naar 1,8. Een hogere dosis statine zal daar dan voor moeten gaan zorgen. Nu al hebben 1 op de 7 gebruikers last van bijwerkingen. Dit aantal zal dus toenemen, als een hogere dosering wordt voorgeschreven. Ook de aard van de bijwerkingen zullen heftiger zijn.

Om die reden is het sterk aan te bevelen om tegelijk de activiteit van het gen SLCO1B1 te laten testen om (meer) bijwerkingen te voorkomen. Het gen SLCO1B1 zorgt voor transport van de statine naar de lever, waar het medicijn wordt omgezet.

W Wessels - mijnmedicijn.nl (03-09-2019)

Invloed van genen op medicatie

Statines zijn geïndiceerd voor de preventie van hart- en vaatziekten en behoren tot de meest voorgeschreven klassen van medicatie. Niet alle patiënten reageren echter gunstig op statines en sommige bereiken hun doelstellingen voor het verlagen van cholesterol niet. Bovendien ervaart een aanzienlijk aantal patiënten nadelige effecten.

Een farmacogenetische test, zoals de mijnmedicijn personal medicine test, kan een mogelijkheid bieden voor de patiënt om samen met zijn behandelaar de mogelijke voordelen af te wegen tegen de mogelijke risico’s van een statine.

mijnmedicijn.nl (22-07-2019)

1

Repatha

17-10-2021 | Man | 60
evolocumab (140mg/ml)
Hoog cholesterol
Effectiviteit 4
Hoeveelheid bijwerkingen 1
Ernst bijwerkingen 1
Inname- / gebruiksgemak 3
Mijn partner is na 6 maanden gestopt met deze injectie. Perfect cholesterol. Echter kwaliteit van leven nihil. Kon zo goed als niks meer en had constant pijn en kon ook niet meer goed lopen, zonder telkens even stil te staan. Van de cardioloog kreeg ik te horen gewoon door te gaan, mocht het aan de vaten liggen ik naar de vaatchirurg moest. Voor gebruik van medicatie voor[lees meer...] hoog cholesterol, voelde ik me prima, na mijn hartinfarct en behandeling van dat probleem ook goed. Maar doordat mijn cholesterol naar beneden moest, en daar dus medicatie voor kreeg maar dit niet kon verdragen, dus injecties, met na ongeveer 2 maanden gebruik, afschuwelijke pijnen en echt geen kwaliteit van leven meer. Gestopt met deze middelen. Ik begon me beter te voelen nu na bijna 2 jaar gestopt te zijn. Meer kwaliteit van leven, minder pijnen, maar wel restverschijnselen. Maar dit is acceptabel.
1

Repatha

14-07-2021 | Man | 77
evolocumab (140mg/ml)
Hoog cholesterol
Effectiviteit 4
Hoeveelheid bijwerkingen 1
Ernst bijwerkingen 2
Inname- / gebruiksgemak 4
Kan bijna niet meer normaal lopen, veel pijn in onderrug.
1

Repatha

27-06-2021 | Man | 62
evolocumab (140mg/ml)
Hartinfarct
Effectiviteit 4
Hoeveelheid bijwerkingen 1
Ernst bijwerkingen 1
Inname- / gebruiksgemak 4
In 2018 heb ik een hartinfarct gekregen en ben driemaal gedotterd en er zijn drie stents geplaatst. Ik moest gelijk beginnen met het slikken van statines, want mijn cholesterolwaarde was te hoog (rond de 5). Ik heb verschillende statines geprobeerd, maar van elke statine kreeg ik heftige bijwerkingen. Het was zo erg dat ik een weekend op bed heb gelegen omdat ik niet meer [lees meer...]kon lopen. Heftige spier en gewrichtspijn, mijn handen onder de eczeem (de vellen hingen erbij) en constant het gevoel van echt ziek zijn. Na alles statines te hebben geprobeerd, "mocht" ik met Repatha beginnen. Een cholesterolverlagend medicijn zonder enige bijwerking, werd mij gezegd. Ik ben begonnen met tweemaal een injectie per maand. De bijwerkingen kwamen net zo hard weer terug (wat volgens de arts niet mogelijk is) en werd op eenmaal per maand een injectie gezet. De bijwerkingen werden minder, maar niet helemaal weg. Ondanks ik best wel last had van bijwerkingen, heb ik dat maar voor lief genomen. Mij werd toch wel het gevoel gegeven dat ik mij aanstelde omdat bijwerkingen nagenoeg niet voorkwamen bij dit medicijn. Ok, de Repatha verlaagde mijn cholesterolwaarde, maar verlaagde nog meer mijn kwaliteit van leven. Buiten de spierpijn, gewrichtspijn en eczeem, voelde ik mij ook angstig, depressief en soms tegen het paniekerig aan. Eerst twee jaar lang met verschillende statines geprobeerd met de nodige ellende en nu een jaar lang met Repatha. Drie jaar van mijn leven die ik als weggegooid zie. Op 10 april 2021 heb ik de Astrazeneca vaccin gekregen. De volgende ochtend voelde ik mij wat misselijk, maar dat was snel verdwenen. Tegen de avond leek het wel alsof het was ontploft in mijn lichaam. De pijn in mijn rug, knieën, heup en vingers werden zo erg dat ik amper kon lopen. Ook het eczeem kwam in alle hevigheid weer terug. Mijn huisarts heeft bloed afgenomen om te kijken of ik misschien teveel urinezuur in mijn bloed had. Dit was niet het geval en er werd gedacht aan reuma. Ik ben doorverwezen naar een reumatoloog die ook weer bloed heeft afgenomen. (De tweede prik van Astrazeneca moest ik verplaatsen tot na dit onderzoek). Ook bij dit bloedonderzoek was niets verontrustend te zien. Wel gaf de reumatoloog aan dat Repatha een antilichaam is en Astrazeneca ook een antilichaam is en dat dat wellicht de reden kon zijn. Dit zou ik met mijn cardioloog moeten bespreken. Kort hierna ben ik bij mijn cardioloog geweest en die vertelde dat ik direct moest stoppen met de Repatha. Wederom kreeg ik te horen dat bijwerkingen bij Repatha nagenoeg niet voorkomt, maar aangezien ik nu al drie jaar lang veel last heb van bijwerkingen, ik maar even moet stoppen. Over twee maanden (als de Repatha uit mijn lichaam is) word ik weer onderzocht en gekeken wat te doen. Mijn tweede Astrazeneca prik heb ik moeten verplaatsen naar een later tijdstip, maar ik ben huiverig om deze nog te nemen. Ondertussen veel gelezen over te hoog cholesterol, statines en Repatha en ik moet zeggen dat ik niet meer weet wat te doen. Men wordt bang gemaakt voor een te hoog cholesterol en dat de cholesterolwaarden naar beneden moet en aan de andere kant word je bang gemaakt dat een te laag cholesterol levensgevaarlijk is. Word je overtuigd door de cardioloog en neem je medicatie tegen een te hoog cholesterol, heb je (in mijn geval dan) geen kwaliteit meer van leven en voel je je gewoon ziek. Wie moet je geloven?
1

Repatha

05-05-2021 | Man | 72
evolocumab (140mg/ml)
Hoog cholesterol
Effectiviteit 4
Hoeveelheid bijwerkingen 1
Ernst bijwerkingen 2
Inname- / gebruiksgemak 5
Na 26 jaar statinen van alle merken en types te hebben gebruikt in augustus 2020 gestart met Rephata 140mg. Met rovustatine 5 mg was de LDL waarde 2.3. Maar de nieuwe waarde moet nu 1,8 zijn. Gezien ik altijd spierpijnen krijg van statinen werd in overleg met de cardioloog een keuze gemaakt, stoppen, statinen handhaven of Rephata proberen. Voor het laatste gekozen. De eers[lees meer...]te maanden ging het goed en in november was mijn LDL 0,9 dus uitstekend. Maar geleidelijk aan kreeg ik steeds meer last van bijwerkingen. Eerst jeuk, daarna buikpijn en maagpijn. Zelfs zo erg dat het 24/7 was. Ook pijn in de onderrug en krachtverlies in de spieren. Kon geen 20 kg meer tillen. Steeds meer energie raakte weg en in maart had ik nergens meer fut voor. De jeuk op de rug werd niet te harden, Ook last van de neusholten en de keel. Half april ben ik zelf gestopt met rephata. En daarna overleg gehad met de cardioloog. Die was het eens met stoppen en later weer terug te gaan naar de rovustatinen 5 mg. Ik voelde me na een week stoppen al weer vooruit gaan en geleidelijk aan gaat het gelukkig beter. Nu dus afwachten hoe het straks gaat met de statinen. Maar liever een LDL van 2,3-2,5 en een beetje spierpijn dan alle bijwerkingen van Rephata.
1

Repatha

31-03-2021 | Man | 72
evolocumab (140mg/ml)
Hoog cholesterol
Effectiviteit 4
Hoeveelheid bijwerkingen 1
Ernst bijwerkingen 1
Inname- / gebruiksgemak 4
Kan niet tegen statines daar om zelf gaan prikken eerst een andere gehad erg veel last van bijwerkingen klachten zijn bijna altijd het zelfde spierpijn, jeuk,pijnlijke gewrichten, slecht slapen, op advies cardioloog gestopt. Kijken over drie maand hoe het gaat geen cholesterol verlagers meer gebruiken. Volgens míj komen de klachten doordat het slechte cholesterol veel te [lees meer...]laag wordt .ik heb last van kleine ontstekingen en die veroorzaken dat het slechte cholesterol te hoog is .
1

Repatha

03-01-2021 | Man | 75
evolocumab (140mg/ml)
Aderverkalking
Effectiviteit 5
Hoeveelheid bijwerkingen 1
Ernst bijwerkingen 1
Inname- / gebruiksgemak 5
Kan bijna niet meer lopen oorzaak eerst onbekend! Veel pijn inheup uitstralend in onderbeen. Pijn in schouder kom daar door slecht in slaap. Alle statines al gehad loop als een zombie. Stop met dit medicijn , dan maar korter in leven zijn De kwaliteit leven is belangrijker dan met deze medicijnen verder te moeten!
1

Repatha

11-12-2020 | Vrouw | 72
evolocumab (140mg/ml)
Hoog cholesterol
Effectiviteit 4
Hoeveelheid bijwerkingen 1
Ernst bijwerkingen 2
Inname- / gebruiksgemak 5
Cholesterol moest echt lager , de injectie hielp heel goed maar de bijwerkingen waren vreselijk. Moest me zelfs bij de Dokterspost melden zo erg, helaas was er niets aan te doen en heb er één week last gehad dus nooit meer,
1

Repatha

12-11-2020 | Man | 49
evolocumab (140mg/ml)
Hartinfarct
Effectiviteit 1
Hoeveelheid bijwerkingen 1
Ernst bijwerkingen 1
Inname- / gebruiksgemak 4
In Mei 2018 onverwachts een hartinfarct gekregen na intensief sporten (tennis) bij hoge buitentemperatuur. Oorzaak van het infarct was een nagenoeg volledig geblokkeerde (rechter) kransslagader en aan de hand hiervan meteen gedotterd en een stent geplaatst. Schade aan het hart bleek ondanks de impact van het infarct gelukkig mee te vallen en na een aantal weken thuis op[lees meer...] krachten te zijn gekomen weer voorzichtig de tennisbaan opgegaan waarbij sneller dan verwacht mijn fysieke conditie sterk verbeterde en na een aantal maanden zelfs beter was als voor het infarct. Na het plaatsen van de stent moest ik in het ziekenhuis al beginnen met het nemen van een aantal medicijnen waaronder een statine (Atorvastatine) en al snel (na twee weken) werd ik geconfronteerd met de inmiddels bekende onaangename bijwerkingen van statines. Aan de hand van betreffende klachten overleg gehad met de cardioloog en meerdere andere statines (o.a. Simvastatine) geprobeerd en ook hierbij wederom dezelfde hoeveelheid bijwerkingen zoals extreme spierpijn, rugpijn in de onderrug, maar ook depressiviteit. Doordat ik hierdoor zoveel negatieve impact opliep tijdens het sporten en ook tijdens mijn werk ben ik op eigen initiatief gestopt want mijn kwaliteit van leven ging dusdanig achteruit dat dit voor mij simpelweg niet meer aanvaardbaar was ! Bij de halfjaarlijkse controle bij de cardioloog werd ik gevraagd naar mijn gebruik van statines want de cardioloog wilde mijn gemeten cholestrol waardes (totaal 3.91 mmol - Ratio 4.2 mmol - LDL 2.48 mmol zonder gebruik van statines !) absoluut omlaag hebben met sowieso een LDL waarde van max. 1,8 mmol. Aangezien ik mij na het stoppen met de statines gelukkig weer veel beter voelde had ik weinig zin om weer aan de gang te gaan met cholesterol verlagende middelen, maar heb mij toch door de cardioloog over laten halen om met het middel Ezetimibe te gaan beginnen... Na 1,5 week dit medicijn te hebben geslikt werd ik wederom geconfronteerd met bijwerkingen die zelfs nog heftiger waren dan met de eerder genoemde statines; kortademigheid, druk op de borst en pijn tussen de schouderbladen (met name tijdens slapen of liggen in horizontale positie), dagelijks zeer stijve kuitspieren met daarbij zelfs een achillespees ontsteking, en ook nog rugklachten in de onderrug waardoor dit alles mij enorme negatieve impact en beperkingen opleverde met sporten en in het dagelijks leven. Na genoemde ellendige periode was ik volledig klaar met alle denkbare mogelijke rotzooi aan cholestrol verlagende pillen en heb alles wat nog in huis lag uit pure woede en frustratie in de vuilnisbak gegooid ! Op een gegeven moment was het weer zover dat ik voor controle bij de cardioloog moest komen en uiteraard kwam daar het onderwerp cholesterol weer bij naar voren. Nog niet volledig vrij van de Ezetimibe bijwerkingen werd mij aangegeven dat ik blijkbaar erg gevoelig was voor statines en dat er nog een laatste middel voor handen zou zijn om de blijkbaar primaire LDL waarde van max. 1.8 mmol te kunnen behalen, en dat zou dus een PCSK9 remmer (Repatha) zijn... een medicijn wat nauwelijks tot geen bijwerkingen zou geven en in staat zou zijn om na enkele maanden gebruik de cholestrol waarden tot droomwaarden te transformeren ! Gezien de stelligheid en overtuiging van mijn cardioloog v.w.b. het uitblijven van bijwerkingen van Repatha toch maar akkoord gegaan om dit middel te gaan gebruiken vanaf 18 Oktober j.l. Inmiddels ben ik bijna een maand verder na de eerste injectie en zou aankomende zondag mijn 3e injectie moeten plaatsen maar heb inmiddels al weer zoveel bijwerkingen ervaren dat ik zeer sterk twijfel om ooit nog dit medicijn te gaan gebruiiken want de div. bijwerkingen die ik eigenlijk al vanaf de eerste week na de eerste injectie ervaar worden met de dag heftiger en heftiger. Onderstaande klachten waren/zijn aan de orde bij mij: * Griepachtige klachten (koude rillingen en hoofdpijn) - twee dagen na injecteren * Wisselend opspelende hoofdpijn klachten - random terugkerend * Keelpijn en slijm in keel - random terugkerend en vooral s'ochtends duidelijk aanwezig * Kortademigheid (hoge luchtwegen aangetast ??) - random terugkerend en ook duidelijk merkbaar met sporten door minder goede conditie en hogere hartslag * Spierpijn (met name boven de middel bij armen en schouders) - bijna dagelijks aanwezig en voelbaar, ook tijdens slaap * Plotseling opspelende en onverklaarbare heftige rugpijn vanuit de onderrug - dagelijks aanwezig en voelbaar tijdens wat meer dynamische belasting van de rug * Constant aanwezig vreemd (druk/honger/misselijkheid) gevoel hoog in de buik en borst met daarbij een aanwezig trekkende en stekende pijn op de rug tussen de schouderbladen (sterk voelbaar tijdens slapen en horizontale positie liggende op de bank) Het moge duidelijk zijn dat bovengenoemde dagelijks aanwezige klachten dusdanig negatieve invloed hebben op hoe ik mij momenteel voel en dus ook op de kwaliteit van leven. Helaas strookt de mening van mijn cardioloog dat dit middel nagenoeg geen biijwerkingen geeft totaal niet met mijn ervaringen en voel ik mij gedwongen om niet verder te gaan met dit medicijn wat naar mijn mening en ervaring veel meer bijwerkingen geeft dan de producent aangeeft in de bijsluiter. Uitspraken en meningen van medici dat ik met wat hogere cholestrolwaarden (waar ligt de grens ??) meer risico loop op een eventueel hart - of herseninfarct wegen voor mij niet op tegen de zeer negatieve impact van dit middel v.w.b. mijn fysieke - en mentale gesteldheid. Het effect van dit medicijn gebruik zou over een maand getest gaan worden bij mij dus over de effectiviteit kan ik (nog) niets zeggen. Ben erg benieuwd of er meer gebruikers zijn die soortgelijke negatieve ervaringen hebben gehad met dit medijn... (?)
1

Repatha

05-06-2020 | Man | 62
evolocumab (140mg/ml)
Angina pectoris
Effectiviteit 3
Hoeveelheid bijwerkingen 1
Ernst bijwerkingen 1
Inname- / gebruiksgemak 3
Vreselijk middel wekelijks een injectie mega veel bijwerkingen, veel eczeem, forse spierpijnen, en nog veel meer.
1

Repatha

15-05-2020 | Vrouw | 48
evolocumab (140mg/ml)
Aderverkalking
Effectiviteit 4
Hoeveelheid bijwerkingen 1
Ernst bijwerkingen 1
Inname- / gebruiksgemak 4
Alle statines zijn voor mij vergif. Had gehoopt dat ik de Repatha wel kon verdragen. Maar spuit hem nu sinds december en ik kan weer bijna niet meer lopen van de spierpijnen gewrichtspijnen en rugzwakte. Eczeem en de blaarvorming op mn voet neem ik nog voor lief. Maar het inplannen dat ik maar naar 1 winkel kan qua afstand wordt me echt te gek. Ik lijk wel 85 ipv 48.
1

Repatha

26-04-2020 | Man | 79
evolocumab (140mg/ml)
Hoog cholesterol
Effectiviteit 5
Hoeveelheid bijwerkingen 1
Ernst bijwerkingen 1
Inname- / gebruiksgemak 5

1

Repatha

21-04-2020 | Man | 62
evolocumab (140mg/ml)
Angina pectoris
Effectiviteit 1
Hoeveelheid bijwerkingen 1
Ernst bijwerkingen 2
Inname- / gebruiksgemak 2
Walgelijke medicatie maakt je nog zieker !!
1

Repatha

28-02-2020 | Man | 58
evolocumab (140mg/ml)
Aneurysma
Effectiviteit 2
Hoeveelheid bijwerkingen 1
Ernst bijwerkingen 1
Inname- / gebruiksgemak 2
Vandaag gestopt met deze injecties, ben er ziek van, zoveel pijn, vermoeidheid, nee ik laat mij niet langer lichamelijk kapot maken.
1

Repatha

27-01-2020 | Man | 53
evolocumab (140mg/ml)
Hoog cholesterol
Effectiviteit 5
Hoeveelheid bijwerkingen 1
Ernst bijwerkingen 2
Inname- / gebruiksgemak 4
Ruim een half jaar spuit ik dit medicijn, maar overweeg nu te stoppen omdat ik al erg lang ( ruim 2 maanden ) ernstige hoestklachten en keelpijn en onaangenaam gevoel in mijn hele lijf heb. Zeker weten doe ik het niet, maar aangezien de huisarts niks concreets als veroorzaker kan toewijzen, en nog maar weinig huisartsen bekend zijn met dit medicijn, en nog minder met de b[lees meer...]ijwerkingen Waar naar mijn idee de farmaceuten niet eerlijk over zijn ( geweest )is dat er veel meer bijwerkingen van bekend zijn. IK stop er mee, om uit te kunnen sluiten of de klachten verband houden met dit medicijn, want nu is het middel en de bijwerkingen erger dan de kwaal.
1

Repatha

14-01-2020 | Vrouw | 47
evolocumab (140mg/ml)
Herseninfarct
Effectiviteit 3
Hoeveelheid bijwerkingen 2
Ernst bijwerkingen 3
Inname- / gebruiksgemak 3
Ik heb allerlei tabletvormen van de statine's geprobeerd maar kreeg hier zo enorme spierpijnen van dat het ondragelijk werd. Nu spuit ik sinds 1 jaar Repatha en overweeg nu om deze ook te stoppen want nog steeds heb ik veel spierpijn, vaak hoofdpijn en eczeem. Het effect is van de repatha is minimaal. Daarnaast ben ik echt geen pieperd maar doet het injecteren echt zeer, [lees meer...]zie er steeds weer tegen op op het te gebruiken.
1

Repatha

18-12-2019 | Vrouw | 64
evolocumab (140mg/ml)
Hoog cholesterol
Effectiviteit 1
Hoeveelheid bijwerkingen 5
Ernst bijwerkingen 5
Inname- / gebruiksgemak 5
Na 4 maanden repatha gebruikt te hebben mijn ldl waarde hoger dan ooit namelijk 5.5 De behandeld arts snapt er niks van, en ik al helemaal niet.

Medicijnen met de meeste ervaringen

Mirena (2234) - Anticonceptie - overig
Simvastatine (1176) - Cholesterol
Citalopram (1157) - Depressie - antidepressiva SSRI
Champix (1140) - Verslavingsziekten
Paroxetine (1096) - Depressie - antidepressiva SSRI
Sertraline (936) - Depressie - antidepressiva SSRI
Thyrax Duotab (863) - Schildklier - hypothyroidie (traagwerkend)
Venlafaxine (856) - Depressie - antidepressiva overig
Tramadol (849) - Pijn - morfine-achtigen
Omeprazol (760) - Maagzuur - protonpompremmers
Lyrica (724) - Epilepsie
Metoprolol (705) - Bloeddruk - betablokkers
Efexor (647) - Depressie - antidepressiva overig
Mirtazapine (576) - Depressie - antidepressiva overig
Ethinylestradiol / Levonorgestrel (575) - Anticonceptie - eenfase
Amitriptyline (573) - Depressie - antidepressiva TCA
Seroquel (571) - Psychose / schizofrenie - antipsychotica
Metformine (564) - Diabetes (suikerziekte) - orale middelen
Amoxicilline (527) - Antibiotica - penicillines breedspectrum
Wellbutrin XR (515) - Verslavingsziekten
Furabid (503) - Antibiotica - urineweginfectie
Lexapro (497) - Depressie - antidepressiva SSRI
Implanon (hormoonimplantaat) (484) - Anticonceptie - overig
Concerta (465) - ADHD - psychostimulantia
Roaccutane (441) - Acne
Amoxicilline / Clavulaanzuur (420) - Antibiotica - penicillines breedspectrum
Dexamfetamine (410) - ADHD - psychostimulantia
Diclofenac (405) - Pijn
Euthyrox (404) - Schildklier - hypothyroidie (traagwerkend)
Crestor (395) - Cholesterol

disclaimer  De reviews op deze pagina zijn door de gebruikers gegenereerd en vervolgens gelezen en aangepast alvorens goedkeuring, om zo te voldoen aan onze standaarden wat betreft een review voor een medicijn. Voor het delen van ervaringen is geen medische kennis noodzakelijk. Op deze manier geven de reviews alleen een beeld van de ervaring van de schrijvers en niet die van de eigenaar van deze website. Denk er aan dat de ervaringen kunnen verschillen van persoon tot persoon en dat u voor medisch advies altijd contact op moet nemen met uw arts of apotheker.